mancınık nedir - mancınık kullanımı - ilk mancınık ne zaman kullanılmıştır
Mancılık, orta çağda savaş sıralarında, kuşatılan kale vb. yerlerde hasar bırakmak için kullanılan bir savaş makinesidir.
İslam ismine büyük ve geniş bir imparatorluk kurmuş olan araplar, muhasara savaşı alanında çok az bilgilere sahiptirler. Müslümanların bizansta ve sasani iranda kullanılmış olan yöntemleri çok geçmeden aldılar. Bir muhasara silahı olmakta olan mancılık Hz. Muhammed zamanında oluşan hayber savaşında mancılığı ele geçirmişler ve başka kalelerin kulatılıp ele geçirilmesinde kullanmışlardır. Daha sonra mancılık kuşatmalarda ve surların yıkılmasında çok önemli bir silah haline gelmiştir.
Emeviler ve abbasile dönemindede başka isimlerde kullanılmıştır. Debbabe, kebş, arrade gibi isim alan silahlar kullanılmıştır. Emevîler ve Abbasîler döneminde muhasaralarda mancınıkdan başka arrade debbâbe kebş adını taşıyan ağır silahlar kullanılmaya başlanılmıştır17. Abbasîler döneminde yanar petrol atan(ateş kıtaları naffâtûn) birlikleri ile takviye edilen orduda; mancınık ve kale kapılarını kırmada kullanılan şahmerdan vs.nin de içinde bulunduğu kuşatma alet ve edavâtının çalışmasından sorumlu mühendisler de vardı
Muhasara usullerinin gelişmesinde Haçlı seferlerinin önemli bir yeri vardır19. Haçlı seferleri şehir ve kale kuşatmaları ile ilgili bir takım teknik ve usullerin gelişip kemâle ermesine yataklık etmiş bir olaylar zinciridir. Bu gelişmeler daha çok düşman siperlerine ve müdafaa hatlarına yer altından yaklaşabilmek için “sıçan yolları” kazmak ve “lağm”lar (yer altı tünelleri) açmak mancınık ve şahmerdan kullanmak çeşitli yanar-tutuşur ecza ve maddeler ile patlayıcı maddeler tatbik etmek gibi kuşatma taktikleri ile ilgili yeniliklerdir
Selçuklular zamanında mancınık yapımında ve kullanımında önemli gelişmeler olduğunu görüyoruz. Malazgirt kalesi muhasarasında (1040-1063) kullanılan bir mancınık 60 libre21 taş fırlatabiliyor ve dörtyüz kişi ile hareket ettirilebiliyordu. Bundan başka Selçuklular arrade çarh (ağır ok fırlatan alet) ve neft atan cihazlar da kullanmışlardır
Eyyubîler döneminde yukarıda sayılan silahlarda önemli gelişmeler olmuş; neftçilikte el bombaları kullanılmaya başlanmıştır. Eyyubîler bilhassa neft ve lağımcılık sayesinde önemli başarılar elde etmişlerdir23. Barutun muhasarada kullanılmaya başlaması en önemli gelişmelerden biridir. Lağımlarla surların altına yerleştirilen barutun patlaması kuşatılanların gücü üstünde çok olumsuz bir hava meydana getirmiştir24. Barutun bu şekilde doğrudan kullanımı dışında top ve ateşli silahlarda kullanılmaya başlaması ise savaş teknolojisini esastan değiştirecek bir ihtilâl niteliğinde idi.
alıntı
Mancılık, orta çağda savaş sıralarında, kuşatılan kale vb. yerlerde hasar bırakmak için kullanılan bir savaş makinesidir.
İslam ismine büyük ve geniş bir imparatorluk kurmuş olan araplar, muhasara savaşı alanında çok az bilgilere sahiptirler. Müslümanların bizansta ve sasani iranda kullanılmış olan yöntemleri çok geçmeden aldılar. Bir muhasara silahı olmakta olan mancılık Hz. Muhammed zamanında oluşan hayber savaşında mancılığı ele geçirmişler ve başka kalelerin kulatılıp ele geçirilmesinde kullanmışlardır. Daha sonra mancılık kuşatmalarda ve surların yıkılmasında çok önemli bir silah haline gelmiştir.
Emeviler ve abbasile dönemindede başka isimlerde kullanılmıştır. Debbabe, kebş, arrade gibi isim alan silahlar kullanılmıştır. Emevîler ve Abbasîler döneminde muhasaralarda mancınıkdan başka arrade debbâbe kebş adını taşıyan ağır silahlar kullanılmaya başlanılmıştır17. Abbasîler döneminde yanar petrol atan(ateş kıtaları naffâtûn) birlikleri ile takviye edilen orduda; mancınık ve kale kapılarını kırmada kullanılan şahmerdan vs.nin de içinde bulunduğu kuşatma alet ve edavâtının çalışmasından sorumlu mühendisler de vardı
Muhasara usullerinin gelişmesinde Haçlı seferlerinin önemli bir yeri vardır19. Haçlı seferleri şehir ve kale kuşatmaları ile ilgili bir takım teknik ve usullerin gelişip kemâle ermesine yataklık etmiş bir olaylar zinciridir. Bu gelişmeler daha çok düşman siperlerine ve müdafaa hatlarına yer altından yaklaşabilmek için “sıçan yolları” kazmak ve “lağm”lar (yer altı tünelleri) açmak mancınık ve şahmerdan kullanmak çeşitli yanar-tutuşur ecza ve maddeler ile patlayıcı maddeler tatbik etmek gibi kuşatma taktikleri ile ilgili yeniliklerdir
Selçuklular zamanında mancınık yapımında ve kullanımında önemli gelişmeler olduğunu görüyoruz. Malazgirt kalesi muhasarasında (1040-1063) kullanılan bir mancınık 60 libre21 taş fırlatabiliyor ve dörtyüz kişi ile hareket ettirilebiliyordu. Bundan başka Selçuklular arrade çarh (ağır ok fırlatan alet) ve neft atan cihazlar da kullanmışlardır
Eyyubîler döneminde yukarıda sayılan silahlarda önemli gelişmeler olmuş; neftçilikte el bombaları kullanılmaya başlanmıştır. Eyyubîler bilhassa neft ve lağımcılık sayesinde önemli başarılar elde etmişlerdir23. Barutun muhasarada kullanılmaya başlaması en önemli gelişmelerden biridir. Lağımlarla surların altına yerleştirilen barutun patlaması kuşatılanların gücü üstünde çok olumsuz bir hava meydana getirmiştir24. Barutun bu şekilde doğrudan kullanımı dışında top ve ateşli silahlarda kullanılmaya başlaması ise savaş teknolojisini esastan değiştirecek bir ihtilâl niteliğinde idi.
alıntı